Görüşleriniz, bültenimizin gelişimi için büyük önem taşıyor. Diğer sayılarda daha iyi içerikler sunabilmemiz için yorumlarınızı bizimle paylaşmayı unutmayın…
Açık Gündem Podcasts
Yapay zeka destekli anlatımla hazırladığımız bu içerikte, bülten konularını söyleşi havasında ele alıyoruz. İster yolda olun, ister çalışırken; açık veri artık kulağınızda!
Tüm bölümler için: SoundCloud, Apple Podcasts , Spotify
Başarı Hikayeleri
NaarJobs: Açık Veriyle İşe Ulaşımı Kolaylaştırmak!
Belçika’da geliştirilen NaarJobs, açık verileri kullanarak iş arayanların yalnızca kendilerine uygun iş ilanlarını değil, bu işlere nasıl ulaşabileceklerini de görmelerini sağlayan bir platform. Kullanıcılar ilanları harita üzerinde inceleyebilir; yürüyerek, bisikletle, toplu taşımayla veya farklı ulaşım seçeneklerinin kombinasyonlarıyla işe ya da mülakat adresine ulaşmanın yollarını görebilir.
Platform, özellikle ulaşım imkânlarının sınırlı olmasının iş arama sürecinde önemli bir engel oluşturduğu bölgelerde bu soruna çözüm sunmayı amaçlıyor. İşverenler de sundukları ulaşım olanaklarını platform üzerinden görünür kılabiliyor. Bisiklet desteği, toplu taşıma ödemeleri, araç paylaşımı, otopark ve şarj istasyonları gibi seçenekler iş arayanların filtreleme kriterleri arasında yer alıyor.
NaarJobs, 2018’de Antwerp Limanı çevresinde başlayan ve farklı işgücü piyasası aktörlerinin katılımıyla geliştirilen bir işbirliği sürecinin sonucu. Proje zaman içinde Batı Flandre’ye genişledi ve daha sonra naarjobs.be adresinde ülke çapında bir platforma dönüştü.
Platformun altyapısında farklı kamu kurumları tarafından sunulan açık veri kaynaklarından yararlanılıyor. İş ilanları, işletme bilgileri ve ulaşım verilerinin bir araya getirilmesiyle kullanıcıların iş fırsatlarını konum ve ulaşım seçenekleriyle birlikte değerlendirmesi sağlanıyor.
NaarJobs örneği, açık verilerin farklı kaynaklardan bir araya getirilerek yalnızca bilgi sunan değil, vatandaşların günlük yaşamda karşılaştığı somut bir soruna çözüm üreten dijital bir hizmete dönüştürülebileceğini gösteriyor.
Haberler
Hizmetgo Ev ve İş Yeri Hizmetlerine Dair Talep Verilerini Açık Veri Olarak Paylaştı!
Hizmetgo, Türkiye’deki ev ve iş yeri hizmetlerine yönelik talep eğilimlerini kişisel veri içermeyecek şekilde toplulaştırarak açık bir veri seti yayımladı. 11 Mayıs–9 Ağustos 2026 dönemindeki 1.156 hizmet talebini kapsayan veri; şehir, hizmet kategorisi ve talebin oluşturulduğu saat gibi kırılımlar üzerinden incelenebiliyor.
Veri setinde İstanbul, İzmir ve Ankara en fazla talebin görüldüğü şehirler arasında yer alırken, taleplerin gün içindeki dağılımında 12.00–17.59 saatleri öne çıkıyor. Hizmet kategorilerinde ise ev temizliği, ev ve inşaat sonrası temizlik ve masaj gibi alanlar dikkat çekiyor.
Çalışmanın öne çıkan yönlerinden biri, verinin kapsamı ve yönteminin ayrıntılı biçimde açıklanması. Şehirler için en az 10, kategoriler için en az 5 talep eşiği uygulanıyor; kişi, adres ve ilan metni gibi bilgiler yayımlanmıyor. Hizmetgo ayrıca verinin ölçtüğü birimin “talep kaydı” olduğunu ve tekrarlı kullanıcıların tekilleştirilmediğini belirtiyor.
Veri ve dokümantasyon CC BY 4.0 lisansıyla paylaşılırken, indirilebilir CSV’nin yanı sıra kalıcı bir DOI kaydı da sunuluyor. Böylece platform üzerindeki hizmet taleplerine ilişkin derlenmiş veriler, yeniden kullanılabilir ve kaynak gösterilerek değerlendirilebilir bir açık veri kaynağı olarak paylaşılıyor.
Vatandaş Bildirimleri Açık Veriye Dönüştü: Şehrinin Tadı!
Mustafa Kara tarafından bağımsız olarak geliştirilen ve kâr amacı gütmeyen Şehrinin Tadı, kullanıcıların şehirlerinde karşılaştıkları sorunları fotoğraf ve konum bilgisiyle bildirmesine olanak sağlıyor. Uygulamada vatandaşlardan gelen bildirimler yapay zekâ ile kategorize edilerek konum bilgileri işleniyor ve ilgili belediyelere e-posta yoluyla iletiliyor.
Şehrinin Tadı, zaman içinde biriken bu bildirimleri açık ve tekrar kullanılabilir kent verisine dönüştürmek amacıyla bir veri seti yayımladı. 14 Şubat–27 Ağustos 2026 dönemini kapsayan veri setinde 979 bildirimin 20 kategorideki dağılımı yer alıyor. Veri setinin yanında popülasyon tanımı, metodoloji, sınırlamalar ve indirilebilir CSV dosyası da sunuluyor.
Veride öne çıkan sonuçlardan biri, 979 bildirimin 528’inin (%53,9) yol yüzeyi veya kaldırım sorunlarıyla ilgili olması. Ancak veri seti, Türkiye’deki şehir sorunlarının gerçek yaygınlığını ölçmeyi amaçlamıyor; Şehrinin Tadı kullanıcılarının hangi sorunları bildirdiğini gösteriyor.
Veri setine ilişkin röportaj talepleri, ek bilgi ve görsel istekleri için Şehrinin Tadı ile info@sehrinintadi.com adresinden iletişime geçilebiliyor.
Perludem Demokrasi Akademisi Modülü Yayımlandı!
Endonezya’da faaliyet gösteren Perludem (The Association for Elections and Democracy), seçimlerin özgür, adil ve bütünlük içinde gerçekleşmesini ve demokratik süreçlerin korunmasını amaçlayan bir sivil toplum kuruluşu. 2005 yılında, 2004 seçimlerini denetleyen eski seçim gözlemcileri tarafından kurulan kuruluş, ülkedeki seçim süreçlerini ve sonuçlarını izlemeye odaklanıyor.
Perludem, 23 Haziran’da gençlerin demokrasiyi daha derin ve eleştirel bir bakış açısıyla anlamalarını desteklemek amacıyla Perludem Demokrasi Akademisi Modülünü yayımladı. Eğitim materyali, demokrasiyi yalnızca seçimler ve devlet kurumları üzerinden değil; vatandaşların bilgi kullanımı, farklılıklarla başa çıkma ve kamusal karar alma süreçlerine katılımı üzerinden ele alıyor.
Dört ana bölümden oluşan modülde; demokrasinin temel unsurları, demokratik aktörler, dijital alanda demokrasi ve demokratik beceriler ele alınıyor. İçerikte insan hakları ve vatandaşlık, seçimler ve temsil, medya ve sivil toplumun rolü, kişisel verilerin korunması, dezenformasyon ve yapay zekânın yanı sıra argüman geliştirme, müzakere ve kamu politikalarına yönelik savunuculuk becerilerine de yer veriliyor.
Katılımcı ve deneyim temelli bir öğrenme yaklaşımını benimseyen materyal; vaka analizleri, simülasyonlar, bilgi doğrulama çalışmaları ve veriye dayalı argüman geliştirme gibi uygulamalar içeriyor. Modül; öğrenciler, eğitimciler, sivil toplum kuruluşları ve demokrasi eğitimi faaliyetleri düzenlemek isteyen toplulukların kullanımına açık.
Etkinlikler
Belediyelerde Veri Kapasitesi Urban Resilience Programme Deneyimleriyle Ele Alındı!
Tarih: 23 Eylül 2026
Yer: Çevrim içi
Open Data Institute tarafından düzenlenenen “Building municipal data capability: Lessons from the Urban Resilience Programme” etkinliğinde, yerel yönetimlerin veri ve dijital dönüşüm süreçlerinde ihtiyaç duyduğu kurumsal kapasite ele alındı. 23 Eylül’de çevrim içi gerçekleştirilen etkinlikte, Urban Resilience Programme kapsamında edinilen gerçek uygulama deneyimleri üzerinden belediyelerin karşılaştığı sorunlar ve geliştirilen yaklaşımlar paylaşıldı.
Programda dijital dönüşümün yalnızca teknoloji yatırımlarından ibaret olmadığı; veri stratejisi, çalışma biçimleri, kurumsal yapı ve dijital altyapının uzun vadede sürdürülebilmesi gibi konuların da önemli olduğuna değinildi. Etkinlikte ayrıca belediye düzeyindeki deneyimlerin daha geniş dijital kamu altyapısı, birlikte çalışabilirlik ve kurumsal hazırlık tartışmalarıyla nasıl ilişkilendirilebileceği değerlendirildi.
Açık Veriden Biyoçeşitliliğin İzlenmesine: “From Space to Species” Webinarı!
Tarih: 25 Eylül 2026
Yer: Çevrim içi
data.europa academy tarafından düzenlenen “From space to species: using Earth Observation data for biodiversity” webinarında, uydu ve jeo-uzamsal verilerin biyoçeşitliliğin izlenmesi ve doğa koruma çalışmalarında nasıl kullanılabileceği ele alındı. 25 Eylül’de çevrim içi gerçekleştirilen etkinlikte, Dünya gözlem verilerinin ekosistemlerdeki değişimleri ve habitatları izlemek için nasıl kullanılabileceği üzerine örnekler paylaşıldı.
Etkinlikte Avrupa Uzay Ajansı’ndan Federica Marando ve 52°North’tan Matthes Rieke konuşmacı olarak yer aldı. Oturumda ayrıca açık kaynaklı yazılımlar, bulut tabanlı teknolojiler ve openEO kullanılarak uydu verilerinin çevresel bilgilere ve biyoçeşitlilik çalışmalarında kullanılabilecek çıktılara dönüştürülmesi ele alındı.
Birleşik Krallık'ta Veri Erişimi ve Veri Düzenlemelerinin Geleceği Tartışıldı!
Tarih: 19 Ağustos 2026
Yer: Çevrim içi
Open Data Institute (ODI) tarafından 19 Ağustos’ta düzenlenen “Shaping the future of data access and regulation in the UK” başlıklı çevrim içi etkinlikte, Birleşik Krallık’ta veri erişimi ve veri düzenlemelerinin geleceği ele alındı. Etkinlikte hükümetin veri ekonomisine ilişkin yürüttüğü çalışmalar ve yeni politika yaklaşımının nasıl şekillendirilebileceği üzerine bilgi ve görüşler paylaşıldı.
Etkinlikte Birleşik Krallık Hükümeti’nin Data Economy Unit biriminden Kıdemli Politika Danışmanı Mark Rushton, hükümetin konuya ilişkin çağrısını ve üzerinde görüş istenen başlıkları aktardı. ODI’den Resham Kotecha’nın moderasyonunda gerçekleştirilen oturum, veri politikaları ve düzenlemeleriyle ilgilenen politika yapıcılar, veri liderleri ve uygulayıcılar için veri erişiminin geleceğine ilişkin güncel tartışmaları ele aldı.
İncelemeler
Açık Veri Olgunluk Değerlendirmesi için Metodolojik Çalışma 15 Eylül’de Yayımlandı!
Avrupa’da yaklaşık on yıldır kullanılan Açık Veri Olgunluk (ODM) değerlendirmesi, ülkelerin açık veri ekosistemlerindeki gelişimini izleyen temel kıyaslama araçlarından biri. Politika çerçeveleri, yönetişim, portal geliştirme, veri kalitesi ve etkisi gibi boyutları ele alan değerlendirme, Açık Veri Direktifi’nin uygulanmasını da destekliyor. Ancak Avrupa veri ekosisteminin kuruluş aşamasından operasyonel performans aşamasına geçmesi, 2015’te geliştirilen metodolojinin yeniden ele alınmasını gündeme getirdi.
Çalışmanın teşhis aşamasında beş temel sorun öne çıkıyor: mevzuattaki sürekli değişim, yüksek performans gösteren ülkelerin bazı göstergelerde üst sınıra ulaşması, öz değerlendirme sonuçlarının teknik uygulamayla her zaman örtüşmemesi, soru setinin yarattığı idari yük ve kalite skorları ile nesnel teknik göstergeler arasındaki farklılıklar.
Bu kapsamda üç potansiyel model değerlendirildi: mevcut yapıyı güçlendiren denetlenmiş öz değerlendirme, tek bir sıralama yerine farklı performans göstergelerini sunan dengeli puan kartı ve teknik ölçümleri doğrudan nihai skora dahil eden tam otomatik tek skor. Üye Devletlerle yapılan istişarelerde, tamamen otomatik model yerine mevcut sistemin sürekliliğini koruyan ancak geliştirilmiş bir yaklaşım öne çıktı.
Çalışma bu nedenle kısa ve orta vadede denetlenmiş öz değerlendirme modelini öneriyor. Bunun temelinde soru setinin sadeleştirilmesi, bağımsız uzman doğrulamasının güçlendirilmesi ve otomatik teknik göstergelerden oluşan Teknik Kalite Endeksi (TQI) bulunuyor. TQI’nın ulusal skorların yerine geçmesi değil, öz değerlendirme sonuçlarını destekleyen bir araç olarak kullanılması planlanıyor.
Kısa vadeli öncelikler arasında optimize edilmiş soru setinin uygulanması, yapay zekâya hazırlık ve gerçek zamanlı verilere ilişkin yeni göstergelerin denenmesi, önceki yılın doğrulanmış yanıtlarıyla ön doldurma yapılması ve OECD ile örtüşen göstergeler konusunda diyaloğun başlatılması yer alıyor. Böylece ODM değerlendirmesinin analitik güvenilirliğinin korunması, idari yükün azaltılması ve değişen Avrupa veri ekonomisine uyumunun sürdürülmesi hedefleniyor.
Bizden Haberler
AVTED Açık Kürsü’de Bu Ay!
Açık Veri ve Teknoloji Derneği’nin “mümkün olduğu kadar açık, gerektiği kadar kapalı” mottosuyla hayata geçirdiği “Açık Kürsü” program serisi hız kesmeden devam ediyor. Program, toplumun çeşitli kesimlerinden uzmanları bir araya getirerek açık bilim, açık erişim, açık devlet, açık veri ve açık teknoloji gibi kavramların detaylı bir şekilde ele alındığı çevrim içi bir platform sunuyor.
Av. Arb. Okşan Gülşen Kömürcü Atalay’ın moderatörlüğünde düzenlenen bu etkinlikler, hem akademik hem de pratik perspektiflerden derinlemesine analizlere yer veriyor. Her bir oturumda, ilgili alanlardaki uzmanların katkılarıyla, bu kavramların uygulanabilirliği, karşılaşılan zorluklar ve toplumsal etkiler detaylı bir şekilde değerlendiriliyor.
21 Eylül’de YouTube’da yayımlanan programda Doç. Dr. Mehmet Metin Özgüven ile “Akıllı Tarımda Açık Verinin Önemi” değerlendirildi.
Programın öne çıkan başlıkları şu şekildeydi;
Akıllı Tarımda Açık Verinin Yeri ve Önemi?
Hava Durumu, Toprak Analizi, Ürün Çeşitliliği, Pazar Fiyatları gibi Hangi Veriler Yol Gösterir?
Veri Temelli Tarım Hangi Kararları (Ürün Seçimi, Sulama, Gübreleme, Hasar gibi), Nasıl Etkiler?
Örnekler Üzerinden Açık Veri Temelli Tarım Modelleri
Ülkemizdeki Durum?
Çiftçilerin Açık Veri Bilinci Mevcut mu?
Öneriler ve Aşılması Gereken Bariyerler Neler?
Açık Kürsü’nün yeni bölümlerini kaçırmamak için AVTED’in YouTube kanalına abone olmayı ve sosyal medya hesaplarını takip etmeyi unutmayın!
Bu ay açık veri dünyasından sizlere aktaracaklarımız bu kadardı. Gelecek ay yine burada, yeni hikayelerde görüşmek üzere…